تبلیغات
ترنم وحی - سوره حمد از دیدگاه قرآن و عترت (ع )

سوره مباركه حمد كه فاتحه كتاب و سرآغاز كلام خداى سبحان است ، در مقال الهى به گونه اى تكریم آمیز، همتاى قرآن عظیم قرار گرفته است : و لقد اتیناك سبعا من المثانى و القران العظیم (1) و در اخبار نبوى صلى الله علیه و آله و سلم و سخنان عترت طاهرین (علیهم السلام ) نیز با نامها و اوصافى چون : جامعترین حكمت ، گنج عرشى ، شریفترین ذخیره در گنجینه هاى عرش الهى ، سوره شفابخش ، نعمت بزرگ و سنگین و برترین سوره قرآن از آن یاد شده است : لیس شى ء من القرآن و الكلام جمع فیه من جوامع الخیر و الحكمة ، ما جمع فى سورة الحمد (2)، ان فاتحة الكتاب اءشرف ما فى كنوز العرش (3)، فاتحة الكتاب شفاء من كل داء (4)،فاءفرد الامتنان على بفاتحة الكتاب (5)
پیامبر اكرم صلى الله علیه و آله و سلم هنگام پیشنهاد آموزش این سوره به جابر بن عبدالله انصارى ، آن را برترین سوره كتاب خدا معرفى كرد: اءلا اءعلمك اءفضل سورة اءنزلها الله فى كتابه ؟ قال : فقال له جابر: بلى باءبى اءنت و اءمى یا رسول الله علمنیها . فعلمه الحمد، اءم الكتاب (6) چنانكه در حدیثى دیگر میزان این برترى را نیز مشخص كرده ، فرمود: لو اءن فاتحة الكتاب وضعت فى كفة المیزان و وضع القرآن فى كفة لرجحت فاتحة الكتاب سبع مرات (7) نیز آن حضرت سوره حمد را با كتابهاى آسمانى سنجیده ، فرمود: و الذى نفسى بیده ما اءنزل الله فى التوراة و لا فى الانجیل و لا فى الزبور و لا فى القرآن مثلها هى اءم الكتاب (8)
این سوره كه با تعظیم نام خداى رحمان و رحیم آغاز مى شود و با ستایش و برشمارى صفات جمال و جلال خداى سبحان و حصر عبادت و استعانت در او تداوم مى یابد و با مسئلت هدایت از ساحت كبریایى اش پایان مى گیرد، با همه ایجاز و اختصارى كه دارد، مشتمل بر عصاره معارف گسترده قرآن كریم است ؛ زیرا خطوط كلى و اصول سه گانه معارف دینى ، مبداءشناسى ، معادشناسى و رسالت شناسى است كه مایه هدایت سالكان به صلاح دنیا و آخرت است و سوره حمد با موجزترین الفاظ و روشنترین معانى ، آن اصول سه گانه را بیان كرده ، راه سلوك آدمى به سوى پروردگارش ‍ را نشان مى دهد .
سوره مباركه فاتحة الكتاب ، كلام خداى سبحان است ، ولى به نیابت از عبد سالكى كه چهره جان خویش را متوجه ذات اقدس خداوند كرده ، به رازگویى محبانه و عاشقانه با او مى پردازد .
خداى سبحان در این سوره ، ادب تحمید، شیوه اظهار بندگى و راه سخن گفتن عبد سالك با رب مالك را به سالكان كویش آموخته است و آن را پایه عمود دین قرار داده : لا صلاة الا بفاتحة الكتاب
(9)، ده بار تلاوت آن را در هر شبانه روز، بر متقربان به فرایض ، فرض و چندین برابر آن را به شائقان قرب نوافل سفارش كرده است .
اگر سوره مباركه حمد، مشتمل بر عصاره معرفتهاى قرآنى ، كه همان اسرار مبداء و معاد و دانش سلوك انسان به سوى پروردگار است ، نمى بود، این گونه در كتاب خدا همتاى قرآن عظیم
(10) قرار نمى گرفت و در كلام اسوه هاى سلوك الى الله (اهل بیت علیهم السلام ) با عظمت از آن یاد نمى شد .



1-سوره حجر، آیه 87 .
2-بحار، ج 82، ص 54 .
3-نور الثقلین ، ج 1، ص 6 .
4-مجمع البیان ، ج 1، ص 87 .
5-تفسیر برهان ، ج 1، ص 41؛ نور الثقلین ، ج 1، ص 6 .
6-تفسیر برهان ، ج 1، ص 42 .
7- جامع اءحادیث الشیعه ، ج 15، ص 89 .
8- جامع الاءخبار، فصل 22، ص 43؛ مجمع البیان ، ج 1، ص 88 .
9-عوالى اللئالى ، ج 1، ص 196 .
10-سوره حجر، آیه 87 .



طبقه بندی: سوره مبارکه حمد، 
برچسب ها: حمد، قرآن، عترت،

Share      
ارسال توسط محمد سرباز آقا
آرشیو مطالب
پیوند های روزانه
شناخت رهبری
شهدا


منابع
تفسیرنور ، تفسیر نمونه ، تفسیر تسنیم ، مجمع البیان ، تفسیر نور الثقلین، تفسیر برهان ،جامع اءحادیث الشیعه ،جامع الاءخبار، عوالى اللئالى ،
خبرنامه





Powered by WebGozar

اوقات شرعی
امکانات
SEO Stats powered by MyPagerank.Net